Metamath Proof Explorer


Theorem bj-axseprep

Description: Axiom of separation (universal closure of ax-sep ) from a weak form of the axiom of replacement requiring that the functional relation in it be a (total) function and the weak emptyset axiom (existence of an empty set provided existence of a set), as written in the theorem's hypotheses.

This result shows that the weak emptyset axiom is not only the result of a cheap way to avoid an axiom redundancy (in this case, the existence axiom extru ) by adding it as an antecedent, but also permits to prove nontrivial results that hold in nonnecessarily nonempty universes.

This proof is by cases so is not intuitionistic. The statement does not require a nonempty universe; most of the proof does not either, and the parts that do (e.g., near sb8ef and sbequ12r and eueq2 ) could be reworked to avoid it. Proof modifications should not introduce steps relying on a nonempty universe, like alrimiv . (Contributed by BJ, 14-Mar-2026) (Proof modification is discouraged.)

Ref Expression
Hypotheses bj-axseprep.axnulw
|- ( E. x T. -> E. y A. z e. y F. )
bj-axseprep.axrep
|- A. x ( A. z e. x E! t ps -> E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ps ) )
bj-axseprep.ps
|- ( ps <-> ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) )
Assertion bj-axseprep
|- A. x E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) )

Proof

Step Hyp Ref Expression
1 bj-axseprep.axnulw
 |-  ( E. x T. -> E. y A. z e. y F. )
2 bj-axseprep.axrep
 |-  A. x ( A. z e. x E! t ps -> E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ps ) )
3 bj-axseprep.ps
 |-  ( ps <-> ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) )
4 ax5e
 |-  ( E. a E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) )
5 4 ax-gen
 |-  A. x ( E. a E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) )
6 bj-eximcom
 |-  ( E. a ( E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) -> ( A. a E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) -> E. a E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
7 3 eubii
 |-  ( E! t ps <-> E! t ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) )
8 7 ralbii
 |-  ( A. z e. x E! t ps <-> A. z e. x E! t ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) )
9 3 rexbii
 |-  ( E. z e. x ps <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) )
10 9 bibi2i
 |-  ( ( t e. y <-> E. z e. x ps ) <-> ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) )
11 10 albii
 |-  ( A. t ( t e. y <-> E. z e. x ps ) <-> A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) )
12 11 exbii
 |-  ( E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ps ) <-> E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) )
13 8 12 imbi12i
 |-  ( ( A. z e. x E! t ps -> E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ps ) ) <-> ( A. z e. x E! t ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) -> E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) ) )
14 13 albii
 |-  ( A. x ( A. z e. x E! t ps -> E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ps ) ) <-> A. x ( A. z e. x E! t ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) -> E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) ) )
15 2 14 mpbi
 |-  A. x ( A. z e. x E! t ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) -> E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) )
16 vex
 |-  z e. _V
17 vex
 |-  a e. _V
18 16 17 eueq2
 |-  E! t ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) )
19 18 rgenw
 |-  A. z e. x E! t ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) )
20 19 ax-gen
 |-  A. x A. z e. x E! t ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) )
21 15 20 bj-almp
 |-  A. x E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) )
22 21 ax-gen
 |-  A. a A. x E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) )
23 alcom
 |-  ( A. a A. x E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) <-> A. x A. a E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) )
24 22 23 mpbi
 |-  A. x A. a E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) )
25 6 24 bj-almpig
 |-  A. x ( E. a ( E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) -> E. a E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) )
26 df-rex
 |-  ( E. z e. x ph <-> E. z ( z e. x /\ ph ) )
27 nfv
 |-  F/ a ( z e. x /\ ph )
28 27 sb8ef
 |-  ( E. z ( z e. x /\ ph ) <-> E. a [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) )
29 26 28 bitri
 |-  ( E. z e. x ph <-> E. a [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) )
30 df-rex
 |-  ( E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) <-> E. z ( z e. x /\ ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) )
31 andi
 |-  ( ( z e. x /\ ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) <-> ( ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) \/ ( z e. x /\ ( -. ph /\ t = a ) ) ) )
32 31 exbii
 |-  ( E. z ( z e. x /\ ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) <-> E. z ( ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) \/ ( z e. x /\ ( -. ph /\ t = a ) ) ) )
33 19.43
 |-  ( E. z ( ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) \/ ( z e. x /\ ( -. ph /\ t = a ) ) ) <-> ( E. z ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) \/ E. z ( z e. x /\ ( -. ph /\ t = a ) ) ) )
34 30 32 33 3bitri
 |-  ( E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) <-> ( E. z ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) \/ E. z ( z e. x /\ ( -. ph /\ t = a ) ) ) )
35 equcom
 |-  ( z = t <-> t = z )
36 35 anbi1i
 |-  ( ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) <-> ( t = z /\ ( z e. x /\ ph ) ) )
37 ancom
 |-  ( ( t = z /\ ( z e. x /\ ph ) ) <-> ( ( z e. x /\ ph ) /\ t = z ) )
38 anass
 |-  ( ( ( z e. x /\ ph ) /\ t = z ) <-> ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) )
39 36 37 38 3bitri
 |-  ( ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) <-> ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) )
40 39 exbii
 |-  ( E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) <-> E. z ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) )
41 40 biimpri
 |-  ( E. z ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) -> E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) )
42 41 a1i
 |-  ( [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> ( E. z ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) -> E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) ) )
43 simprr
 |-  ( ( z e. x /\ ( -. ph /\ t = a ) ) -> t = a )
44 43 exlimiv
 |-  ( E. z ( z e. x /\ ( -. ph /\ t = a ) ) -> t = a )
45 sbequi
 |-  ( a = t -> ( [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> [ t / z ] ( z e. x /\ ph ) ) )
46 45 equcoms
 |-  ( t = a -> ( [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> [ t / z ] ( z e. x /\ ph ) ) )
47 46 com12
 |-  ( [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> ( t = a -> [ t / z ] ( z e. x /\ ph ) ) )
48 sb5
 |-  ( [ t / z ] ( z e. x /\ ph ) <-> E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) )
49 47 48 imbitrdi
 |-  ( [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> ( t = a -> E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) ) )
50 44 49 syl5
 |-  ( [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> ( E. z ( z e. x /\ ( -. ph /\ t = a ) ) -> E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) ) )
51 42 50 jaod
 |-  ( [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> ( ( E. z ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) \/ E. z ( z e. x /\ ( -. ph /\ t = a ) ) ) -> E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) ) )
52 orc
 |-  ( E. z ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) -> ( E. z ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) \/ E. z ( z e. x /\ ( -. ph /\ t = a ) ) ) )
53 40 52 sylbi
 |-  ( E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) -> ( E. z ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) \/ E. z ( z e. x /\ ( -. ph /\ t = a ) ) ) )
54 51 53 impbid1
 |-  ( [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> ( ( E. z ( z e. x /\ ( ph /\ t = z ) ) \/ E. z ( z e. x /\ ( -. ph /\ t = a ) ) ) <-> E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) ) )
55 34 54 bitrid
 |-  ( [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> ( E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) <-> E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) ) )
56 55 bibi2d
 |-  ( [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> ( ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) <-> ( t e. y <-> E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) ) ) )
57 56 biimpd
 |-  ( [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> ( ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) -> ( t e. y <-> E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) ) ) )
58 57 alimdv
 |-  ( [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> ( A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) -> A. t ( t e. y <-> E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) ) ) )
59 nfv
 |-  F/ z t e. y
60 nfe1
 |-  F/ z E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) )
61 59 60 nfbi
 |-  F/ z ( t e. y <-> E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) )
62 nfv
 |-  F/ t ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) )
63 elequ1
 |-  ( t = z -> ( t e. y <-> z e. y ) )
64 48 bicomi
 |-  ( E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) <-> [ t / z ] ( z e. x /\ ph ) )
65 sbequ12r
 |-  ( t = z -> ( [ t / z ] ( z e. x /\ ph ) <-> ( z e. x /\ ph ) ) )
66 64 65 bitrid
 |-  ( t = z -> ( E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) <-> ( z e. x /\ ph ) ) )
67 63 66 bibi12d
 |-  ( t = z -> ( ( t e. y <-> E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) ) <-> ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
68 61 62 67 cbvalv1
 |-  ( A. t ( t e. y <-> E. z ( z = t /\ ( z e. x /\ ph ) ) ) <-> A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) )
69 58 68 imbitrdi
 |-  ( [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> ( A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) -> A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
70 69 eximdv
 |-  ( [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> ( E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
71 70 eximi
 |-  ( E. a [ a / z ] ( z e. x /\ ph ) -> E. a ( E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
72 29 71 sylbi
 |-  ( E. z e. x ph -> E. a ( E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
73 72 ax-gen
 |-  A. x ( E. z e. x ph -> E. a ( E. y A. t ( t e. y <-> E. z e. x ( ( ph /\ t = z ) \/ ( -. ph /\ t = a ) ) ) -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
74 25 73 barbara
 |-  A. x ( E. z e. x ph -> E. a E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) )
75 5 74 barbara
 |-  A. x ( E. z e. x ph -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) )
76 ralnex
 |-  ( A. z e. x -. ph <-> -. E. z e. x ph )
77 df-ral
 |-  ( A. z e. x -. ph <-> A. z ( z e. x -> -. ph ) )
78 df-ral
 |-  ( A. z e. y F. <-> A. z ( z e. y -> F. ) )
79 dfnot
 |-  ( -. z e. y <-> ( z e. y -> F. ) )
80 79 bicomi
 |-  ( ( z e. y -> F. ) <-> -. z e. y )
81 imnan
 |-  ( ( z e. x -> -. ph ) <-> -. ( z e. x /\ ph ) )
82 pm5.21
 |-  ( ( -. z e. y /\ -. ( z e. x /\ ph ) ) -> ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) )
83 80 81 82 syl2anb
 |-  ( ( ( z e. y -> F. ) /\ ( z e. x -> -. ph ) ) -> ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) )
84 83 expcom
 |-  ( ( z e. x -> -. ph ) -> ( ( z e. y -> F. ) -> ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
85 84 al2imi
 |-  ( A. z ( z e. x -> -. ph ) -> ( A. z ( z e. y -> F. ) -> A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
86 78 85 biimtrid
 |-  ( A. z ( z e. x -> -. ph ) -> ( A. z e. y F. -> A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
87 77 86 sylbi
 |-  ( A. z e. x -. ph -> ( A. z e. y F. -> A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
88 76 87 sylbir
 |-  ( -. E. z e. x ph -> ( A. z e. y F. -> A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
89 88 eximdv
 |-  ( -. E. z e. x ph -> ( E. y A. z e. y F. -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
90 bj-alextruim
 |-  ( A. x E. y A. z e. y F. <-> ( E. x T. -> E. y A. z e. y F. ) )
91 1 90 mpbir
 |-  A. x E. y A. z e. y F.
92 89 91 bj-almpig
 |-  A. x ( -. E. z e. x ph -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) )
93 pm2.61
 |-  ( ( E. z e. x ph -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) -> ( ( -. E. z e. x ph -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
94 93 al2imi
 |-  ( A. x ( E. z e. x ph -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) -> ( A. x ( -. E. z e. x ph -> E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) -> A. x E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) ) ) )
95 75 92 94 mp2
 |-  A. x E. y A. z ( z e. y <-> ( z e. x /\ ph ) )